O współpracy proboszczów i wikariuszy

Tekst jest próbą systematycznego opisu obszaru współpracy w ramach parafii. Opis składa się z pięciu tez z komentarzami. Pierwsza teza mówi, że istnieją dwa modele współpracy między proboszczami a wikariuszami: (1) współpracująco-autorytarny, odnoszący się do zespołów pastoralnych, w których istnieje większe partnerstwo między proboszczami a wikariuszami, oraz (2) autorytarno-współpracujący, odnoszący się do tych, w których dominuje autorytaryzm proboszcza. Druga teza dotyczy modelu, w jaki ewoluuje współpraca między księżmi w zespole, i twierdzi, że decydującym czynnikiem jest tutaj sposób działania proboszcza w stosunku do wikariuszy. Trzecia teza: w modelu autorytarno-współpracującym autorytarne działanie lub zachowanie proboszcza odgrywa ważniejszą rolę, podczas gdy w modelu współpracująco-autorytarnym ta rola jest mniej istotna. Czwarta teza twierdzi, że istnieją dwa typy proboszczów: władcy i niewładcy, czyli proboszczów można podzielić na (1) tych, którzy potrafią zdominować swoje otoczenie i wykorzystują tę umiejętność w praktyce, podporządkowując sobie ludzi działających w ich otoczeniu, zwłaszcza wikariuszy, oraz (2) tych, którzy nie posiadają takiej umiejętności lub nie realizują tego potencjału z różnych powodów. Piąta teza: w tle konfliktów między proboszczami a wikariuszami leży autorytarny model zachowania proboszcza, lub (prawdopodobnie lepiej) autorytaryzm proboszcza. Badanie kończy się pięcioma wnioskami.

About the cooperation between parish priests and vicars

The text is an attempt to systematically describe the domain of parochial presbytery’s cooperation. The description consists of five theses with commentaries. The first one claims that there are two models of cooperation between parish priests and vicars: (1) associate-authoritarian, relating to these pastoral crews, in which there is more partnership among parish priests and vicars, and (2) authoritarian-associate, relating to those, in which parish priest’s authoritarianism dominates. The second thesis regards the model into which the cooperation between priests in the team evolves, and claims that the decisive factor here is the way the parish priest acts towards his vicars. The third thesis: in the authoritarian-associate model the parish priest’s authoritarian action or behaviour has a more important role, while in the associate-authoritarian model this role is less important. The fourth thesis claims that there are two types of parish priests: rulers and non-rulers, i.e. parish priests can be divided into (1) those, who are able to dominate their environment and use that skill in practice, subduing people functioning near them, especially vicars, and (2) those, who do not possess such a skill, or do not actualize this potentiality for various reasons. The fifth thesis: in the background of conflicts between parish priests and vicars there lies parish priest’s authoritarian model of behaviour, or (probably better) parish priest’s authoritarianism. The study ends with five conclusions.

De la coopération entre les curés et les vicaires

Le texte tente de décrire systématiquement le domaine de la coopération au sein du presbytère paroissial. La description se compose de cinq thèses avec commentaires. La première thèse affirme qu’il existe deux modèles de coopération entre les curés et les vicaires : (1) coopératif-autoritaire, se rapportant aux équipes pastorales où il y a plus de partenariat entre les curés et les vicaires, et (2) autoritaire-coopératif, se rapportant à ceux où l’autoritarisme du curé domine. La deuxième thèse concerne le modèle dans lequel la coopération entre les prêtres de l’équipe évolue et affirme que le facteur décisif ici est la manière dont le curé agit envers ses vicaires. La troisième thèse : dans le modèle autoritaire-coopératif, l’action ou le comportement autoritaire du curé joue un rôle plus important, tandis que dans le modèle coopératif-autoritaire, ce rôle est moins important. La quatrième thèse affirme qu’il existe deux types de curés : les dominateurs et les non-dominateurs, c’est-à-dire que les curés peuvent être divisés en (1) ceux qui sont capables de dominer leur environnement et utilisent cette compétence en pratique, soumettant les personnes fonctionnant près d’eux, en particulier les vicaires, et (2) ceux qui ne possèdent pas une telle compétence, ou n’actualisent pas cette potentialité pour diverses raisons. La cinquième thèse : en arrière-plan des conflits entre curés et vicaires se trouve le modèle de comportement autoritaire du curé, ou (probablement mieux) l’autoritarisme du curé. L’étude se termine par cinq conclusions.