Organizacja Komitetów Opiekuńczych Żydowskiej Samopomocy Społecznej

Żydowska Samopomoc Społeczna była jedyną legalną organizacją żydowską w tzw. Generalnym Gubernatorstwie. Powstała w maju 1940 roku i została rozwiązana przez władze okupacyjne w lipcu 1942 roku. W październiku 1942 administracja GG podjęła próbę reaktywacji tej organizacji pod nazwą „Jüdische Unterstützungsstelle für das Generalgouvernement” (JUS), po polsku „Centrala Pomocy dla Żydów w Generalnym Gubernatorstwie” z siedzibą w Krakowie. Próba ta napotkała silny sprzeciw władz policyjnych i JUS ponownie rozwiązano w listopadzie 1942 roku. Organizacja została niespodziewanie zalegalizowana podczas likwidacji getta w Krakowie 13 marca 1943 roku i działała do lipca 1944 roku pod kierownictwem dr. Michała Weicherta.

Komitety Pomocy, zakładane w miastach powiatowych i mniejszych ośrodkach, opierały się na strukturze prezydium Żydowskiej Samopomocy Społecznej. Powodowało to niezadowolenie rad żydowskich, które nie zawsze były zainteresowane powołaniem nowej, niezależnej organizacji. W artykule przedstawiono strukturę Komitetów Pomocy oraz wzajemne relacje między prezydium Samopomocy Żydowskiej a radami żydowskimi w wybranych miejscowościach dystryktu krakowskiego. Ważną rolę w działalności pomocowej odgrywały także Komitety Domowe. Rozszerzenie ich uprawnień i intensyfikacja akcji rekrutacyjnej przyczyniły się do popularyzacji idei samopomocy wśród społeczności żydowskiej.

The Organization of the Aid Committees of the Jewish Social Self-Help

The Jewish Social Self-Help was the only legal Jewish organization in so called the General Government. It was founded in May 1940 and disbanded by occupation authorities in July 1942. In October 1942 GG administration made an attempt to reactivate the Jewish Social Self-Help under the name of ,,Jüdische Utarstützungsstelle für das Generalgouvernement” (JUS), its Polish name was “Centrala Pomocy dla Żydów w Genaralnym Gubernatorstwie” (“the Central Aid Office for Jews in GG” ) located in Cracow. An attempt to reestablish the Jewish central aid organization encountered the strong opposition of the police authorities and JUS was disbanded again in November 1942. JUS was unexpectedly legalized at the time of the ghetto liquidation in Cracow 13th March 1943 and it existed till July 1944. It was headed by dr Michał Weichert. The Aid Committees, founded in the poviat cities and other smaller centers, were also based on the structure of the Jewish Social Self-Help presidium. It resulted in the discontent of the Jewish councils, which were not always interested in establishing a new separate and independent organization. In the following article we presented the structure of Aid Committees of the Jewish Social Help and mutual relations between the Jewish Social Help presidium and the Jewish councils in the chosen places of the Cracow district. An important role in social help was also played by Home Committees. Expanding rights and duties of Home Committees and intensifying recruitment action contributed to the popularization of the idea of self-help among the Jewish society. 

L’organisation des Comités d’Aide de la Société d’Auto-assistance Sociale Juive

La Société d’Auto-assistance Sociale Juive fut la seule organisation juive légale dans le Gouvernement Général. Fondée en mai 1940, elle fut dissoute par les autorités d’occupation en juillet 1942. En octobre 1942, l’administration du GG tenta de réactiver l’organisation sous le nom de « Jüdische Unterstützungsstelle für das Generalgouvernement » (JUS), en polonais « Centrala Pomocy dla Żydów w Generalnym Gubernatorstwie », avec son siège à Cracovie. Cette tentative se heurta à une forte opposition des autorités policières et le JUS fut à nouveau dissous en novembre 1942. De façon inattendue, le JUS fut légalisé lors de la liquidation du ghetto de Cracovie le 13 mars 1943 et exista jusqu’en juillet 1944, sous la direction du Dr Michał Weichert.

Les Comités d’Aide, créés dans les villes de district et d’autres centres plus petits, étaient basés sur la structure du présidium de l’Auto-assistance Sociale Juive. Cela provoqua le mécontentement des conseils juifs, qui n’étaient pas toujours favorables à la création d’une nouvelle organisation indépendante. L’article présente la structure des Comités d’Aide et les relations entre le présidium de l’Auto-assistance Sociale Juive et les conseils juifs dans certains lieux du district de Cracovie. Les Comités de Maison jouèrent également un rôle important dans l’aide sociale. L’élargissement de leurs droits et devoirs ainsi que l’intensification des actions de recrutement contribuèrent à populariser l’idée d’auto-assistance au sein de la société juive.