Granica między Lipnicą a Dzikowcem w świetle „Metryki Józefińskiej”

Podstawowym źródłem do opracowania artykułu jest opis wsi Dzikowiec z 1787 roku, znajdujący się w zbiorze dokumentów zwanych Rejestrami Józefińskimi, przechowywanych w Centralnym Archiwum Historycznym we Lwowie.

Granica między Lipnicą a Dzikowcem miała wówczas ponad 8 km długości i była oznaczona 51 kopcami granicznymi, ponumerowanymi od 109 do 160. Jej początek znajdował się w pobliżu lasu Kąciny, nad rzeką zwaną wówczas Werynia (obecnie Olszynka), gdzie usypano trzy kopce narożne. Granica biegła z południa na wschód – pierwszy odcinek oddzielał łąki Dzikowca od pastwisk Lipnicy, następny przebiegał wzdłuż wspomnianej rzeki. Kolejne odcinki rozdzielały pola Dzikowca od pól Lipnicy, a dalej ziemie dworskie, które należały już do kolonistów niemieckich, od pól lipnickich. Następne fragmenty granicy oddzielały pola Lipnicy od gruntów chłopów z Dzikowca mieszkających w części wsi zwanej „Góra za Drogą”. Ostatnie odcinki przebiegały wzdłuż pól Lipnicy położonych na wschód od dawnego dworu, granicząc z polami Dzikowca z „Góry Dzikowca”. Dodatkowo, jednym z odcinków granicy była droga prowadząca z Dzikowca do Raniżowa. Granica kończyła się przy lesie Zembrza, gdzie usypano dwa kopce – jeden należał do Dzikowca, drugi do Lipnicy.

Każdy z odcinków był oznaczony ponumerowanymi kopcami, a ich długość mierzono w sążniach. Protokół opisujący granicę został podpisany przez przedstawiciela władz austriackich, leśniczego z Raniżowa oraz przedstawicieli lokalnych władz z Dzikowca i Lipnicy. Zmiany w przebiegu granicy nastąpiły w 1881 roku, kiedy to radni Lipnicy przychylili się do wniosku wsi Wildenthal i włączyli pola, które wcześniej były majątkiem lipnickim, zanim w 1783 roku przekazano je kolonistom niemieckim.

The Boundary between Lipnica and Dzikowiec According to Józefińska Registers

The basic source material for writing this article is the description of the village, Dzikowiec from 1787, which is in the collection of the documents called Józefińska Registers kept in the Central Historical Archive in Lvov.

The boundary between Lipnica and Dzikowiec was then over 8 km long and was marked with 51 boundary mounds with the numbers from 109 to 160. It started nearby the forest called Kąciny, by the river, which then was called Werynia (now Olszynka), where three corner mounds were built. The boundary extended from south to east and its first stretch separated the meadows of Dzikowiec from the pastures belonging to Lipnica. The above mentioned river was its another stretch. Next, the boundary separated the Dzikowiec fields from the Lipnica ones and it further divided the manor lands, which already belonged to the German colonists, and the Lipnice fields. The next stretches of the boundary line separated the Lipnice fields from the land that belonged to those farmers from Dzikowiec who lived in the part of the village called “Góra za Drogą”. The last stretches of the boundary ran along the Lipnica fields, which were situated east of the former manor and bordered the fields of Dzikowiec from “Góra Dzikowca”. In addition, the road which then ran from Dzikowiec to Raniżów formed one of the stretches of the boundary line. The boundary ended near the forest called Zembrza, where two mounds were built. One belonged to Dzikowiec, the other one to Lipnica.

Each of the stretches was marked with mounds which were numbered and their length was measured in fathoms. The report describing the boundary was signed by the representative of Austrian authorities, a forester from Raniżów and the representatives of the local government from Dzikowiec and Lipnica. The changes in the boundary between the two villages were made in 1881, when the councilors of the Lipnica district acceded to Wildenthal village’s request and incorporated the fields which used to be the Lipnica manor before they were given to the German colonists in 1783.

La frontière entre Lipnica et Dzikowiec selon les Registres de Joseph II

La source principale de cet article est la description du village de Dzikowiec datant de 1787, conservée dans les Registres de Joseph II aux Archives historiques centrales de Lviv.

À cette époque, la frontière entre Lipnica et Dzikowiec mesurait plus de 8 km et était marquée par 51 monticules frontières numérotés de 109 à 160. Elle commençait près de la forêt de Kąciny, au bord de la rivière alors appelée Werynia (aujourd’hui Olszynka), où trois monticules d’angle furent érigés. La frontière s’étendait du sud vers l’est : le premier tronçon séparait les prairies de Dzikowiec des pâturages de Lipnica, puis suivait la rivière mentionnée. Ensuite, elle séparait les champs de Dzikowiec de ceux de Lipnica, puis les terres du manoir – déjà attribuées aux colons allemands – des champs de Lipnica. Les tronçons suivants séparaient les champs de Lipnica des terres appartenant aux paysans de Dzikowiec vivant dans la partie du village appelée « Góra za Drogą ». Les derniers tronçons longeaient les champs de Lipnica situés à l’est de l’ancien manoir et bordaient les champs de Dzikowiec de « Góra Dzikowca ». De plus, la route reliant Dzikowiec à Raniżów constituait l’un des segments de la frontière. Celle-ci se terminait près de la forêt de Zembrza, où deux monticules furent érigés : l’un appartenant à Dzikowiec, l’autre à Lipnica.

Chaque tronçon était marqué par des monticules numérotés et leur longueur mesurée en brasses. Le rapport décrivant la frontière fut signé par un représentant des autorités autrichiennes, un garde forestier de Raniżów et les représentants des autorités locales de Dzikowiec et Lipnica. Des modifications de la frontière furent apportées en 1881, lorsque les conseillers du district de Lipnica acceptèrent la demande du village de Wildenthal et intégrèrent les champs qui appartenaient autrefois au manoir de Lipnica, avant leur cession aux colons allemands en 1783.