Organy w kościołach dekanatu Rudnik nad Sanem diecezji sandomierskiej (studium historyczno–instrumentoznawcze)

Niniejszy artykuł jest drugim z serii artykułów na temat organów w kościołach dekanatów dawnej diecezji przemyskiej, obecnie sandomierskiej. Dekanat Rudnik nad Sanem w diecezji sandomierskiej obejmuje dwanaście parafii. Pięć parafii ma organy piszczałkowe, pozostałe korzystają z organów elektronicznych.

Artykuł jest podzielony na dwie części. Pierwsza krótko omawia historię kościoła, organy, które nie przetrwały, oraz te, które istnieją obecnie. W przypadku zachowanych instrumentów znajduje się opis inwentarza. Druga część zawiera syntezę wyników analitycznych.

Praca opiera się na materiałach źródłowych, które są głównie przechowywane w Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie, Archiwum Archidiecezjalnym w Przemyślu oraz Archiwum Parafialnym w Rudniku nad Sanem. Trzydzieści jeden źródeł zawiera informacje o organach.

Jeśli chodzi o organy, które nie przetrwały, autorowi udało się uzyskać informacje o pięciu instrumentach, które funkcjonowały w trzech parafiach: Jeżowe, Łętownia, Rudnik. Daty powstania instrumentów były przybliżone.

W przypadku organów, które przetrwały, jeden instrument został przeniesiony w ramach dekanatu (Rudnik – Kopki). Na tym etapie badań nie udało się ustalić budowniczego organów w parafii Cholewiana Góra i Kopki. Nie ma również informacji na temat roku powstania organów w Kopkach (pierwotnie w Rudniku).

Obecnie pięć kościołów w dekanacie Rudnik nad Sanem posiada organy piszczałkowe:

• Cholewiana Góra – 1905, 4 głosy, jeden manuał, budowniczy nieznany;
• Łętownia – 1978, 8 głosów, jeden manuał i pedał, J. Cynar;
• Kopki – po 1914, 12 głosów, jeden manuał i pedał, budowniczy nieznany;
• Jeżowe – 1949, 27 głosów, dwa manuały i pedał, F. Kandefer;
• Rudnik – 1958, 36 głosów, trzy manuały i pedał, E. Narolski.

Niniejszy artykuł koncentruje się na opisie 10 instrumentów. Prezentowane instrumenty są używane do akompaniamentu liturgicznego. Koncerty organowe odbywały się w kościołach w Jeżowem i Rudniku nad Sanem.

The organs in the churches of the Deanery of Rudnik on the River San in the Diocese of Sandomierz (a historical and instrumentalist study)

The following article is the second in a series of articles on the organs in the churches of the deaneries of the former Diocese of Przemyśl, currently Sandomierz. The Deanery of Rudnik on the San of the Diocese of Sandomierz includes twelve parishes. Five parishes have pipe organs, while the other ones use electronic ones.

The article is divided into two parts. The first one briefly discusses the history of the church, the organs which have not survived, and those currently existing. In the case of the preserved instruments, there is an inventory description. The second part includes the synthesis of the analytical results.

This work is based on source materials which are mainly stored in the Archive of the Metropolitan Curia in Krakow, the Archdiocesan Archive in Przemyśl, and the Parish Archive in Rudnik on the San. Thirty-one sources contain information about the organs.

Regarding the organs which have not survived, the author managed to obtain information about five instruments which functioned in three parishes: Jeżowe, Łętownia, Rudnik. The dates of the creation of the instruments were approximate ones.

In the case of the organs which have survived, one instrument was translocated within the deanery (Rudnik – Kopki). At this stage of the research, it was not possible to establish an organ builder in the parish Cholewiana Góra and Kopki. There is no information on the year of the creation of the organ in Kopki (originally in Rudnik) either.

Currently, the five churches in the Deanery of Rudnik on the River San have pipe organs:

• Cholewiana Góra – 1905, 4 stops, one Manual, the builder is unknown;
• Łętownia – 1978, 8 stops, one Manual and a Pedal, J. Cynar;
• Kopki – after 1914, 12 stops, one Manual and a Pedal, the builder is unknown;
• Jeżowe – 1949, 27 stops, two Manuals and a Pedal, F. Kandefer;
• Rudnik – 1958, 36 stops, three Manuals and a Pedal, E. Narolski.

The following article focuses on the description of 10 instruments. The presented instruments are used for liturgical accompaniment. Organ concerts were held in the churches in Jeżowe and Rudnik on the River San.

Les orgues dans les églises du doyenné de Rudnik sur la rivière San dans le diocèse de Sandomierz (étude historique et instrumentale)

Le présent article est le deuxième d’une série d’articles sur les orgues dans les églises des doyennés de l’ancienne diocèse de Przemyśl, actuellement Sandomierz. Le doyenné de Rudnik sur la rivière San du diocèse de Sandomierz comprend douze paroisses. Cinq paroisses ont des orgues à tuyaux, tandis que les autres utilisent des orgues électroniques.

L’article est divisé en deux parties. La première partie discute brièvement de l’histoire de l’église, des orgues qui n’ont pas survécu et de celles qui existent actuellement. Dans le cas des instruments conservés, il y a une description de l’inventaire. La deuxième partie comprend la synthèse des résultats analytiques.

Ce travail est basé sur des matériaux sources principalement conservés dans les archives de la Curie métropolitaine de Cracovie, les archives archidiocésaines de Przemyśl et les archives paroissiales de Rudnik sur la rivière San. Trente et une sources contiennent des informations sur les orgues.

Concernant les orgues qui n’ont pas survécu, l’auteur a réussi à obtenir des informations sur cinq instruments qui fonctionnaient dans trois paroisses : Jeżowe, Łętownia, Rudnik. Les dates de création des instruments étaient approximatives.

Dans le cas des orgues qui ont survécu, un instrument a été déplacé au sein du doyenné (Rudnik – Kopki). À ce stade de la recherche, il n’a pas été possible d’établir le constructeur des orgues dans les paroisses de Cholewiana Góra et Kopki. Il n’y a pas d’information sur l’année de création de l’orgue à Kopki (initialement à Rudnik) non plus.

Actuellement, les cinq églises du doyenné de Rudnik sur la rivière San possèdent des orgues à tuyaux :

• Cholewiana Góra – 1905, 4 jeux, un manuel, le constructeur est inconnu ;
• Łętownia – 1978, 8 jeux, un manuel et un pédalier, J. Cynar ;
• Kopki – après 1914, 12 jeux, un manuel et un pédalier, le constructeur est inconnu ;
• Jeżowe – 1949, 27 jeux, deux manuels et un pédalier, F. Kandefer ;
• Rudnik – 1958, 36 jeux, trois manuels et un pédalier, E. Narolski.

Le présent article se concentre sur la description de 10 instruments. Les instruments présentés sont utilisés pour l’accompagnement liturgique. Des concerts d’orgue ont eu lieu dans les églises de Jeżowe et Rudnik sur la rivière San.